Gebruik jij weleens je omgeving als reden dat je jouw doel nog niet gehaald hebt. Misschien is het wel herkenbaar en hoor je jezelf of mensen in je omgeving weleens zeggen. Ik zal een aantal voorbeelden geven die ik in de praktijk als fysiotherapeut en als coach heb gehoord.
Het eerste voorbeeld komt uit een gesprek die ging over fitter worden. Waarin uiteindelijk het stoppen met roken naar voren kwam. Iedereen rookt in mijn omgeving, als ik niet rook hoor ik er niet bij. Dat vind ik zo ongezellig. Het tweede voorbeeld ‘Ik wil niet boos reageren maar hij haalt mij het bloed onder mijn nagels vandaan’. En het derde voorbeeld: ‘Die werkgever van mij is echt ongelovelijk …… Daarmee werkt hij mij zo tegen, het lijkt wel als of hij mij die promotie niet gunt’. En een vierde voorbeeld: Een vrouw die wegens verslavingsproblemen na het afkicken verhuist, daar heen veel zin in heeft om op een nieuwe plek te beginnen. Maar helaas valt ze binnen 24 uur weer terug in haar oude patroon.
Er zijn nog veel meer voorbeelden die laten zien dat de omgeving soms invloed heeft op wat jij doet. Kan het dan ook zo zijn dat je omgeving een beperkende factor kan zijn voor jouw doelen, jouw groeiproces? In deze blog wil ik hier met je bij stil staan.
Heeft je omgeving invloed op jouw of jij op jouw omgeving?
Voor de mensen die graag houden van modellen. De basis van deze uitleg is gebaseerd op de logistische niveaus van Bateson. In dit model is omgeving het laagste niveau, de andere niveaus zijn gedrag, vaardigheden, waarden en overtuiging, identiteit, missie. Voor nu focussen we ons alleen op het niveau omgeving, maar weet dat ze elkaar beïnvloeden.
De omgeving gaat over alles wat buiten jezelf ligt. Hierbij kunnen denken aan waar woon je, waar werk je? Wie zijn je vrienden? Je telefoon? Hier kan je alles waar jij op reageert in onder brengen.
Echter is het maar de vraag of het obstakel wat je ervaart in het bereiken van je doel. Ook echt een omgevingsfactor is. Of dat ‘het probleem’ (waar ik zelf liever praat over obstakel) zich op een ander niveau bevinden. Hoe gaaf is dat? Wanneer je ‘een probleem/obstakel’ op een ander niveau kan identificeren (de hogere niveau spelen intern dus bij jezelf). Geeft dit mogelijkheden om dit zelf op te lossen. Waardoor jij zelf de regie kan nemen.
Uiteraard kan je omgeving wel invloed hebben. Jij kan niet bepalen hoe je omgeving reageert. Hoe de ander reageert dat is aan de ander. Je kan wel zelf bepalen hoe je bijvoorbeeld met teleurstelling omgaat als de ander niet zo reageert als jij gehoopt had. Dit vraagt een stuk eigen verantwoordelijkheid. Neem de verantwoordelijkheid voor jezelf, dit heeft zoveel mooie positieve effect.
Het toepassen
Het bepalen van hoe je reageert op situaties, vraagt o.a. zelfreflectie, zelfbewustzijn. Het bewust zijn en reflecteren wat jij doet, en waarom je reageert zoals je reageert. Betekend dit dat je nooit boos of geïrriteerd mag zijn. Nee natuurlijk niet. Gebeurt het mij ook wel eens? Ja zeker maar wanneer ik reflecteer op wat er gebeurde kan ik ook makkelijker tot de kern komen. Sorry dat ik een beetje geïrriteerd ben maar ik merk dat ik een beetje irritatie ervaar omdat …. Kunnen we samen kijken naar een oplossing. Vaak levert het benoemen van het obstakel dat ik op dat moment ervaar begrip op bij de ander.
Het mooie is dus dat wanneer je bewust kijkt naar situaties, jezelf kritische vragen stelt, zelfverantwoordelijkheid neemt. Jij anders gaat reageren op situaties die gebeuren. Wat ervoor zorgt dat de ander ook anders op jouw gaat reageren.
Het kan voorkomen dat je door meer zelfbewustzijn, zelfreflectie toe te passen. Ook andere mensen in je omgeving kan aantrekken. Je omgeving de mensen om je heen kunnen doordat je zelf groeit als mens, als persoon. Niet alleen doordat je andere mensen leert kennen maar ook doordat jij andere keuzes gaat maken. Zoals ze wel eens zeggen ‘wanneer jij voor jezelf kiest, kiest de wereld voor jouw’.
Samenvattend
Je omgeving kan uitdagend zijn, echter hoeft hier niet altijd de oorzaak van het obstakel te liggen. Dit vraagt een andere kijk, wat wil deze situatie mij vertellen? Wat kan ik hiervan leren? Dit vraagt zelfreflectie en een grote mate van zelfbewustzijn. Door je obstakel te identificeren geef jij jezelf een kans om het obstakel op te lossen. Wat op zijn beurt weer veel effecten teweeg kan brengen.
Succes!
p.s. voor de duidelijkheid, kunnen we binnen coaching op de verschillende niveaus obstakels op sporen en met verschillende tools afhankelijk van de obstakels oplossen. Vaak ligt de obstakel op een hoger niveau dan waar je als cliënt het obstakel ervaart.